“Sẽ không có ngày ấy.”
Tôi đáp.
“Bởi vì từ lâu con đã không còn gốc rễ.”
“Một đứa trẻ bị nhổ bật gốc từ năm bốn tuổi, từ lâu đã học được cách tự cắm rễ mình xuống đất.”
Ông bỏ đi.
Lúc đi, ông đóng sầm cửa đến mức cả căn phòng rung lên.
Tôi đứng bên cửa sổ, nhìn bóng lưng vừa còng vừa cố chấp của ông biến mất nơi góc phố.
Lòng tôi bình yên lạ thường.
Không hận.
Không oán trách.
Cũng chẳng còn lưu luyến.
Chỉ có một cảm giác nhẹ nhõm hoàn toàn, đến muộn hơn hai mươi năm.
16
Ngày thứ bảy sau khi mẹ bị tạm giam, tôi nhận được một cuộc điện thoại từ số lạ.
Người gọi là ông Trịnh, nguyên trưởng đồn công an huyện Thanh Bình.
Trước khi nghỉ hưu, ông từng làm việc hơn hai mươi năm tại đồn công an thị trấn nơi có thôn Hòe Thụ.
Tiểu Trần đã tìm được ông trong quá trình điều tra vụ án cũ.
“Cháu Hứa à…”
Giọng ông trầm xuống.
“Vụ án của bà ngoại cháu năm ấy là do ông trực tiếp xử lý. Chuyện này đã khiến ông day dứt suốt hai mươi năm. Nếu cháu muốn nghe, ông muốn kể cho cháu biết.”
Tôi nắm chặt điện thoại.
“Ông Trịnh, ông cứ nói ạ.”
“Năm đó, vụ việc được kết luận là tai nạn. Nhưng vừa đến hiện trường, ông đã cảm thấy có gì đó không đúng.”
“Ông quen bà ngoại cháu. Bà ấy là người sạch sẽ, gọn gàng, làm việc vô cùng cẩn thận. Mỗi lần phun thuốc trừ sâu, bà ấy đều đeo găng tay và khẩu trang.”
“Một người như vậy, sao có thể tự khiến mình trúng độc đến chết?”
“Nhưng ở hiện trường, chính bà ấy đã liên tục nói đó là tai nạn, bảo đừng điều tra.”
“Thêm vào đó, bố mẹ cháu cứ một mực khẳng định là ‘tai nạn’, còn thúc giục nhanh chóng hỏa táng rồi chôn cất.”
“Ông chỉ là một cảnh sát cơ sở, không có chứng cứ thì còn làm được gì?”
“Còn một chuyện nữa.”
Ông Trịnh dừng lại.
“Ngày bà ngoại cháu được đưa đi an táng, mẹ cháu đã lục tung rương hòm của bà ấy ngay trong linh đường.”
“Không tìm thấy thứ mình muốn, bà ta lập tức trở mặt, mắng bà ngoại cháu: ‘Mụ già chết tiệt giấu tiền ở đâu rồi?'”
“Lúc ấy ông đứng ngay bên cạnh.”
Trái tim tôi dần chìm xuống.
Thi thể bà ngoại còn chưa lạnh, thứ mẹ tìm kiếm trong linh đường không phải kỷ vật của người mẹ đã khuất.
Mà là tiền.
“Cháu Hứa, năm nay ông bảy mươi tám tuổi rồi, chẳng còn sống được bao lâu nữa. Nếu không nói ra chuyện này, có lẽ ông sẽ phải mang nó xuống mồ.”
“Ông sẵn sàng làm chứng cho cháu.”
“Năm ấy, bà ngoại cháu bị ép buộc, bị mắng chửi, bị người ta vu khống bôi nhọ, ông đều tận mắt chứng kiến.”
“Cũng có vài người đồng nghiệp cũ của ông sẵn sàng đứng ra làm chứng.”
Sống mũi tôi cay xè.
“Ông Trịnh, cháu cảm ơn ông.”
“Đừng cảm ơn ông.”
Ông thở dài.
“Ông cảm thấy có lỗi. Nếu năm ấy ông cứng rắn hơn một chút, điều tra thêm một chút, có lẽ bà ngoại cháu đã không phải mang theo hai chữ ‘tai nạn’ mà chịu oan khuất suốt hai mươi năm.”
Cúp điện thoại, tôi lập tức liên hệ với luật sư Trương.
“Chị Trương, đã tìm được nhân chứng rồi. Trưởng đồn công an năm ấy, bác sĩ thôn và một số người già đều sẵn sàng làm chứng.”
“Thư bà ngoại để lại cùng sổ tiết kiệm cũng vẫn còn.”
“Em muốn lật lại vụ án?”
“Em biết chuyện này rất khó. Thời hiệu truy cứu, chứng cứ bị thất lạc, kết luận vụ án năm ấy… tất cả em đều biết.”
Tôi nói:
“Nhưng em muốn thử.”
“Cho dù cuối cùng không thể truy cứu trách nhiệm hình sự của bất kỳ ai, em vẫn muốn thông qua pháp luật để đưa nguyên nhân cái chết của bà ngoại từ ‘tai nạn’ trở về đúng sự thật.”
“Em muốn tất cả mọi người biết, bà không phải vô tình trúng độc.”
“Bà đã bị người ta ép đến đường cùng.”
“Em muốn trả lại sự trong sạch cho bà.”
Đầu dây bên kia im lặng một lát.
“Được.”
Luật sư Trương nói.
“Vụ án này, chị nhận.”
Kết truyện
Trong một năm tiếp theo, rất nhiều chuyện đã xảy ra.
Vụ án lừa đảo của mẹ tôi, do đã hoàn trả toàn bộ số tiền chiếm đoạt, nhưng thái độ nhận tội lại thay đổi nhiều lần, cuối cùng bà bị tuyên ba năm tù, cho hưởng án treo với thời gian thử thách bốn năm.
Ngày được thả sau thời gian bị tạm giữ, mái tóc bà đã bạc đi một nửa, cả người gầy đến mức gần như không còn hình dạng trước kia.
Em gái tôi do chỉ tham gia với vai trò thứ yếu và đã hoàn trả số tiền liên quan nên cuối cùng không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Nhưng để gom đủ tiền bồi thường, căn cửa hàng đứng tên nó đã phải bán đi.
Nó không còn được sống cuộc đời sung sướng như trước.
Nó buộc phải đi tìm việc, bắt đầu bằng vị trí nhân viên lễ tân với mức lương bốn nghìn tệ mỗi tháng, trong khi chẳng biết làm gì.
Nghe nói nó đã chịu không ít cực khổ, cũng thường xuyên than vãn.
Nhưng những chuyện ấy không còn liên quan đến tôi nữa.
Căn nhà cũ của tôi cuối cùng được bán với giá mười triệu tám trăm nghìn tệ.
Người mua rất dứt khoát.
Ngày tiền được chuyển vào tài khoản giám sát giao dịch, tôi đứng trên ban công rất lâu.
Tôi dùng một phần số tiền ấy thành lập một quỹ từ thiện nhỏ, chuyên hỗ trợ những bé gái ở huyện Thanh Bình bị gia đình thờ ơ nhưng vẫn khao khát được đi học.
Tôi viết câu chuyện của bà ngoại vào phần giới thiệu quỹ.
Không nhắc đến tên bà, chỉ viết một câu: